Giữ lửa nghề truyền thống, văn hoá cổ truyền của ông cha để lại từ hộ kinh doanh cá thể chuyển đổi thành Hợp tác xã cá kho Vũ Đại do nghệ nhân Trần Thị Thuỷ là Chủ tịch HĐQT có địa chỉ tại thôn 1, xã Nam Lý, tỉnh Ninh Bình
Giữa nhịp sống hiện đại, giá trị ẩm thực truyền thống làng Vũ Đại được nhiều người biết đến bởi món cá kho thấm đẫm hồn quê Việt. Hợp tác xã Vũ Đại bền bỉ gìn giữ và phát huy tinh hoa của một trong những món ăn cổ truyền đã trở thành biểu tượng văn hoá của quê hương Chí Phèo.


Là HTX trẻ, thành lập năm 2025 với 5 thành viên, HTX là sợi dây liên kết những hộ gia đình có nhiều năm kinh nghiệm trong nghề kho cá, không chỉ đơn thuần là sản xuất, HTX hướng tới mục tiêu xây dựng một mô hình kinh tế bền vững, nơi giá trị truyền thống được nâng tầm bằng tư duy sản xuất hiện đại, HTX có quy mô sản xuất bài bản, chủ động nguồn nguyên liệu từ nuôi cá sạch, trồng gừng, giềng, xả, ớt …
Hiện nay, HTX sở hữu khu nhà xưởng rộng 500m2 được đầu tư khá đồng bộ phục vụ cho các công đoạn sơ chế, chế biến và đóng gói sản phẩm. Bên cạnh đó, HTX còn có khu nuôi cá rộng 5ha, chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào, đảm bảo chất lượng sạch, đồng đều và an toàn. Việc chủ động từ vùng nuôi đến chế biến không chỉ giúp kiểm soát chất lượng sản phẩm mà còn tạo lợi thế cạnh tranh rõ rệt trên thị trường, đặc biệt trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc thực phẩm. chất lượng, mẫu mã sản phẩm một trong những yếu tố quan trọng làm nên thương hiệu của HTX chính là sự dẫn dắt của Ban Giám đốc và nghệ nhân Quốc gia Trần Thị Thuỷ về kho cá. Với kinh nghiệm lâu năm và sự am hiểu sâu sắc về kỹ thuật chế biến cá, bà Thuỷ trực tiếp tham gia kiểm soát chất lượng và truyền nghề cho các thành viên.
Cá kho tại HTX vẫn giữ nguyên phương pháp truyền thống; Nổi tiếng với quy trình công phu, sử dụng cá trắm đen kho trong niêu đất, kết hợp các hương vị cổ truyền và đặc biệt là việc kho liên tục trong khoảng thời gian từ 12 đến 16 tiếng bằng củi gỗ nhãn, chính sự kỳ công này đã tạo nên những niêu cá có mầu nâu cánh gián đặc biệt thịt cá chắc, xương mềm, hương vị đậm đà khó quên đúng hương vị truyền thống của các nghệ nhân đời trước truyền lại; đã tạo công ăn việc làm cho các thành viên HTX và góp phần phát triển kinh tế địa phương, đồng thời góp phần tạo công ăn việc làm cho lao động thời vụ tại địa phương, nhất là lao động trung tuổi. Mô hình HTX cũng giúp thay đổi tư duy sản xuất nhỏ lẻ sang liên kết tập thể, nâng cao hiệu quả kinh tế và tăng sức cạnh tranh lành mạnh của sản phẩm trên thị trường. HTX mới thành lập nhưng được thị trường đón nhận tích cực và đang hướng tới sản phẩm OCOP 4 sao. Ngoài cung ứng sản phẩm các dịp lễ tết, HTX còn từng bước mở rộng kênh phân phối, hướng tới khách hàng cao cấp và quà biếu, tương lai có thể xuất khẩu ra các nước lân cận.
Trong bối cảnh hội nhập và cạnh tranh ngày càng lớn, việc HTX cá kho Vũ Đại đầu tư bài bản từ vùng nguyên liệu đến nhà xưởng mục đích xây dựng thương hiệu HTX cá kho Vũ Đại là hướng đi đúng đắn, không chỉ mang lại giá trị kinh tế, HTX còn góp phần bảo tồn và phát triển nghề truyền thống, giữ lại “hồn cốt” của ẩm thực Bắc Bộ. Với nền tảng sẵn có cùng với sự tâm huyết của những người làm nghề, HTX cá kho Vũ Đại được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, trở thành một trong những đơn vị tiêu biểu trong việc kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, đưa đặc sản quê hương vươn xa hơn trên thị trường trong nước và Quốc tế.
Toan Trần- PTP Tuyên truyền
Theo bạn thực hiện Chương trình OCOP nên phát triển theo hướng nào ?